Zabytkowe kaplice na cmentarzu parafialnym w Zambrowie odzyskują dawną świetność [FOTO+VIDEO]

Trwa renowacja murowanej neoromańskiej kaplicy grobowej rodziny Woyczyńskich z 1870 roku oraz drewnianej kaplicy ks. Marcina Krajewskiego, czyli najstarszego - wybudowanego w 1795 r. - wolno stojącego zabytku architektonicznego w Zambrowie.

Remont zabytkowych kaplic na cmentarzu parafialnym w Zambrowie rozpoczął się pod koniec maja 2024 roku. Głównym celem prowadzonych prac konserwatorskich jest przywrócenie stanu technicznego i estetycznego zgodnego z pierwotnymi XVIII-wiecznymi założeniami oraz zapobieżenie procesowi zniszczenia. Wszystkie prace odbywają się pod okiem archeologa i konserwatora zabytków.

Renowację przechodzi murowana neoromańska kaplica grobowa rodziny Woyczyńskich. Piotr Woyczyński był dziedzicem majątku w Porytem-Jabłoni i kaplicę wybudował na grobie małżonki około 1870 roku. Projekt kaplicy wykonał prawdopodobnie Bolesław Muklanowicz – projektant kościoła pw. Trójcy Przenajświętszej w Zambrowie. Remont obejmuje dach, dzwon, elewację, a także wnętrze kaplicy – ściany, posadzki, ołtarz, krypty wraz z drewnianą klapą. Wykonawcą prac jest GOREK RESTAURO Spółka Komandytowo-Akcyjna z Warszawy.

Drugim remontowanym obiektem na cmentarzu parafialnym jest zabytkowa drewniana kaplica grobowa księdza Marcina Krajewskiego herbu Jasieńczk (1737-1809), ur. w Sędziwujach Prątniku proboszcza zambrowskiego i nowogrodzkiego, kanonika katedralnego płockiego, oficjała łomżyńskiego, kawalera Orderu Św. Stanisława. Ta kaplica to najstarszy wolno stojący zabytek architektoniczny w Zambrowie, wybudowany w 1795 r. Drewniana konstrukcja usytuowana została na planie kwadratu; zrębowa, szalowana i podpiwniczona. Dach jest czterospadowy, gontowy, zwieńczony obeliskową sterczyną pobitą blachą. Nad drzwiami kaplicy widnieje napis, informujący o fundatorze budowli oraz o restauracji kaplicy w 1866 roku. Dolną część napisu stanowi epitafium Franciszki Chęcińskiej. W latach 70. ubiegłego wieku do budynku dodano murowane schodki i zadaszenie nad wejściem.

Wewnątrz kaplicy znajduje się późnobarokowa polichromia z iluzjonistycznym ołtarzem oraz sześcioma przedstawieniami tańca śmierci - obecnie odmalowywane. Na prawo od wejścia przedstawione zostały spotkania ze śmiercią kilku osób: szlachcianki, szlachcica, dwóch pijących szlachciców, na lewo zaś: księdza, chłopki i żołnierza (lub myśliwego). Są to osoby reprezentujące miejscową społeczność, co miało znaczenie dla edukacyjnego wymiaru malowideł. Ponadto wewnątrz kaplicy, nad drzwiami, umieszczono tablicę erekcyjną z herbem Krajewskich – Jasieńczyk, nad którym znajduje się kapelusz kanonicki i łaciński napis:

Obecny tu Cmentarz zgodnie z dawnym sposobem

Budowania przez chrześcijan i zgodnie z nieskażoną opinią

świadków, razem z tą kaplicą Marcin Krajewski

Kanonik Katedralny płocki, oficjał łomżyński,

rycerz orderu św. Stanisława, prepozyt zambrowski

i nowogrodzki zbudował w 1795 roku i poświęcił Bogu.

Gdy na nie spojrzysz pamiętając o swojej śmierci

proś o wieczny pokój dla umarłych.

Wykonawcą tej części prac jest konsorcjum firm: Lider: GOREK RESTAURO Spółka Komandytowo-Akcyjna z Warszawy, partner: GOREK RESTAURO Spółka z o. o. Spółka Komandytowa z Warszawy.

Miasto Zambrów zawarło z parafią pw. Trójcy Przenajświętszej w Zambrowie umowy o udzielenie dotacji na realizację tych prac:

• remont neoromańskiej kaplicy rodziny Woyczyńskich z 1870 r. w Zambrowie – koszt całkowity - 729.999,79 zł, kwota dotacji 715.399,79 zł,
• remont kaplicy cmentarnej z 1795 r. w Zambrowie – koszt całkowity - 486.054,02 zł, kwota dotacji 476.332,94 zł.

Przyznane dotacje w 95% pochodzą z Rządowego Programu Odbudowy Zabytków, natomiast 5% stanowi wkład Miasta Zambrów.

Termin zakończenia prac renowacyjnych ustalono na 18 miesięcy od podpisania umowy, czyli listopad 2025 roku.