31 rocznica wprowadzenia Stanu Wojennego

Od 140 do 150 osób zabitych, ponad 9 tys. internowanych w 52 ośrodkach, około 2 mln obywateli Polski wyjechało na stałe z kraju, przerwane obrady Kongresu Kultury Polskiej, zdelegalizowano lub rozwiązano wiele zrzeszeń i stowarzyszeń, zmilitaryzowano liczne zakłady pracy, wprowadzono godzinę policyjną. Tak wygląda bilans wprowadzenia Stanu Wojennego w Polsce sprzed 31 lat.

Dzisiaj, 13 grudnia przypada 31 rocznica wprowadzenia na terenie Polski Stanu Wojennego. W 1981 roku świat wokół nas wyglądał zupełnie inaczej. Ustrój w Polsce (zarówno polityczny jak i gospodarczy) był inny. Wolności słowa nie było. Na półkach sklepowych były tylko ocet i zwykła herbata.

Władze komunistyczne od sierpnia 1980 roku, kiedy przez Polskę przetoczyła się fala strajków, rozważały możliwość wprowadzenia stanu wojennego. W Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i w Sztabie Generalnym Wojska Polskiego zaczęto przygotowywać się na wypadek „W”, czyli stanu wojny.

W listopadzie 1980 roku przygotowany był „zestaw niezbędnych aktów prawnych na wypadek stanu wojennego”. MSW w ramach swoich działań przygotowawczych starało się „utrzymywać atmosferę napięcia”, „podgrzewać nastroje, gdyż lokalne strajki mogły dać pretekst do wprowadzenia stanu wojennego”, „stawiać wroga w kompromitującym położeniu”. Tym „wrogiem” była oczywiście „Solidarność”.

Na posiedzeniu Biura Politycznego w dniu 5 grudnia 1981 r. zaakceptowano wprowadzenie stanu wojennego, pozostawiając gen. Jaruzelskiemu wybór godziny „W”.

Tuż przed północą 12 grudnia 1981 r. rozpoczęła się operacja „Azalia”, w ramach której Milicja Obywatelska wraz z żołnierzami zajęła budynki Polskiego Radia i Telewizji oraz odcięła środki łączności. Telefony zamilkły.

Pierwszej nocy stanu wojennego, a więc zaraz po północy z 12 na 13 grudnia internowano ponad 3 tys. osób, w tym niemal wszystkich członków Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność”. Internowanych przewieziono do 52 utworzonych specjalnie w tym celu ośrodków. W czasie niecałych dwóch lat trwania stanu wojennego wydano 10132 decyzje o internowaniu, a internowano 9 736 osób. Dziś szacuje się, że zginęło od 140 do 150 osób.

Polacy o wprowadzeniu Stanu Wojennego, na polecenie Wojskowej Rady Ocalenia Narodowego, dowiedzieli się 13 grudnia rano. Zima tego roku była wyjątkowo mroźna.

Wprowadzono godzinę policyjną. Na ulicach pojawiły się czołgi i wozy opancerzone. Wprowadzono cenzurę korespondencji i podsłuchiwanie rozmów telefonicznych. Część zakładów produkcyjnych została zmilitaryzowana.

Odbywający się w tym czasie w Warszawie Kongres Kultury Polskiej został przerwany. Rozwiązano Związek Polskich Artystów Plastyków, Związek Literatów Polskich, zarząd Polskiego PEN Clubu. Zdelegalizowano Niezależne Zrzeszenie Studentów.

Osobom emigrującym z PRL-u, władza wydawała paszporty „w jedną stronę”. Typowy paszport miał stempel „z prawem jednokrotnego przekroczenia granicy polskiej oraz powrotu”. W paszportach emigracyjnych słowa „oraz powrotu” były pominięte. Tym sposobem paszport stawał się w pewnym sensie biletem bez możliwości powrotu do ojczyzny.

Jednocześnie wzmożeniu uległa kampania propagandowa skierowana przeciwko opozycji, a przede wszystkim przeciwko „Solidarności”. Jej celem było upowszechnienie przekonania o konieczności wprowadzenia stanu wojennego, pozyskanie opinii publicznej dla działań władz oraz „demaskowanie prawdziwego oblicza i celów przywódców opozycji”.

25 stycznia 1982 roku Sejm poparł wprowadzenie stanu wojennego. Obecnie, 16 marca 2011 roku Trybunał Konstytucyjny na wniosek Rzecznika Praw Obywatelskich orzekł, że Dekret z dnia 12 grudnia 1981 roku o stanie wojennym oraz Dekret z dnia 12 grudnia 1981 roku o postępowaniach szczególnych w sprawach o przestępstwa i wykroczenia w czasie obowiązywania stanu wojennego są niezgodne z art. 7 Konstytucji RP.

Stan wojenny w Polsce trwał ponad półtora roku. Zniesiony został 22 lipca 1983 roku.

W związku z przypadającą na dzisiaj rocznicą wprowadzenia Stanu Wojennego, białostocki Oddział Instytutu Pamięci Narodowej wraz z Zarządem Regionu Podlaskiego NSZZ „Solidarność”, Klubem Więzionych Internowanych Represjonowanych przy współpracy Archiwum i Muzeum Archidiecezjalnego w Białymstoku, przygotował cykl imprez mających na celu przypomnienie tego smutnego wydarzenia.

Jednym z nich jest konkurs ogłoszony przez IPN na najlepszą fotografię przedstawiającą akcję „Światło Wolności”. Zdjęcia należy nadsyłać do 17 grudnia 2012 na adres: [email protected]. Na zwycięzców czekają atrakcyjne nagrody!

Polecamy:
:: Porozmawiajmy o Stanie Wojennym
:: Fotoreportaż: inscenizacja stanu wojennego w Grajewie
:: Inscenizacja 2010 Stanu Wojennego – fotoreportaż
:: Fotoreportaż: inscenizacja 2009 stanu wojennego
:: KMM Żubr zaprasza na obchody rocznicy wprowadzenia stanu wojennego
:: W tym roku inscenizacji stanu wojennego nie będzie
:: Piknik pancerny w Starym Zakrzewie (foto + video)
:: Pokazy kawaleryjskie w Starym Zakrzewie (foto + video)
:: Padł rekord! Oddaliśmy ponad 31 litrów krwi
:: Żubry w Długoborzu
:: Kolejny rekord w ilości pozyskanej krwi!
:: Motocykliści zachęcają do wsparcia akcji Motoserce
:: Fotoreportaż z inscenizacji Bitwy o Zambrów 1939 r.
:: Motocykliści znów pomagają
:: Miłośnicy motocykli spotkali się już po raz czwarty w Czerwonym Borze
:: Motocykliści zebrali 36 litrów krwi
:: 70 lat temu w bitwie o Zambrów zginęło 400 polskich żołnierzy