Gimnazjaliści po "półmetku"

”Dorastanie” – taki tytuł nosił arkusz egzaminu w trzeciej klasie gimnazjów z przedmiotów humanistycznych. Dziś, w całej Polsce, punktualnie o godz. 900 rozpoczęła się pierwsza część egzaminu, na rozwiązanie którego dzieci miały 120 minut. Jutro druga część - matematyczno-przyrodnicza.

Opinie po pierwszej części
Jest ich chyba tyle, ilu uczniów wychodzących z gimnazjum po egzaminie. Zdania były podzielone. Jedni określali test jako bardzo prosty, inni nie byli już tacy pewni siebie. Pewne jest jednak to, że gimnazjaliści nie mogą wypadać z rytmu nauki, ponieważ jutro przed nimi druga część egzaminu.

W Zambrowie część uczniów wyszła przed czasem, ale byli i tacy, którym przewidziane 120 minut nie wystarczyło, aby nabrać pewności co do poprawności udzielonych wypowiedzi. Specjaliści, czyli nauczyciele na co dzień pracujący z gimnazjalistami, podkreślają jednak, że odczucia uczniów mogą być zgoła różne od tego, jaki w praktyce może okazać się wynik egzaminu. W końcu „to egzamin”, a na nim wszystko się może zdarzyć. Nauczyciele znają wiele przykładów z poprzednich lat, gdy zadowoleni z siebie i pełni wiary w skuteczność rozwiązanego przez siebie testu gimnazjaliści opuszczali salę już po 60 minutach i Ci sami, w momencie ogłaszania wyników przeżywali rozczarowanie, w jeszcze większym stopniu, niż byli pewni sukcesu wychodząc z sali.

Na wyniki uczniowie gimnazjów muszą poczekać ponad miesiąc. Do zdobycia z każdej części egzaminu mają po 50 punktów.

Z czym musieli się zmierzyć gimnazjaliści
Arkusz egzaminacyjny z zakresu przedmiotów humanistycznych został skonstruowany wokół tematu dorastania. Na jego podstawie dzieci miały odpowiedzieć na pytania testowe i otwarte, sprawdzające ich wiedzę z języka polskiego, historii, wiedzy o społeczeństwie i plastyki oraz ścieżek edukacyjnych.

W arkuszu egzaminacyjnym zamieszczono cztery teksty źródłowe. Na ich podstawie uczniowie musieli wyszukiwać informacje, odpowiednio je interpretować i udzielać odpowiedzi – zarówno w formie testowej, jak i otwartej. Na przykład musieli wyjaśnić „Czemu służą zdrobnienia ...?”, lub „Co oznacza gest przeżegnania ziemi przez chłopca?” w „Elegii o... [chłopcu polskim]” Krzysztofa Kamila Baczyńskiego.

Uczniowie musieli napisać nie zawierający opinii spójny tekst na podstawie fragmentu kroniki Galla Anonima. Musieli w nim uwzględnić co najmniej cztery informacje o wyprawie Bolesława na Pomorze, nie używając przy tym żadnych cytatów.

W teście zamieszczono również reprodukcję obrazu znajdującego się w Muzeum Narodowym w Poznaniu „Stary Żołnierz i dziecko” autorstwa Józefa Szermentowskiego. Na jego podstawie, posługując się fachową terminologią, należało napisać w jaki sposób malarz uzyskał wrażenie głębi na obrazie.

W zadaniu 31 należało napisać ogłoszenie o odczycie na temat problemów dorastającej młodzieży, które w szkole ma wygłosić znany pedagog. Do zdobycia było 4 punkty.

Niemal dwie strony przestrzeni zostawili autorzy testu, na napisanie charakterystyki wybranego bohatera „Syzyfowych prac” Stefana Żeromskiego albo „Kamieni na szaniec” Aleksandra Kamińskiego. Uczniowie w pracy twórczej musieli wyeksponować te cechy, które świadczą o dorastaniu charakteryzowanej postaci. Do zdobycia – aż 16 punktów.

Poniżej zamieszczamy w formie pliku PDF do pobrania tegoroczny arkusz sprawdzianu oraz plik z odpowiedziami i omówieniem części humanistycznej egzaminu.