REKLAMA:
 
 

O „Starszym Bracie” możesz wyczytać z „Kamiennych Ksiąg”

kultura
05.01.2008 r., godz. 22.10
Występ zespołu Laskowianki podczas prezentacji nowej publikacji Starszy Brat /Fot. Grzegorz Zawistowski
„... a po nas to, co w ludzkiej pamięci, ... , garść zwykłych wspomnień, zdjęcie w szufladzie, telefon, który uparcie milczy, dźwięk naszej mowy, którą przywoła ten, kto zostanie” – takimi słowami przywitał wszystkich gości przybyłych na prezentację nowego tomiku opowiadań o losach Żydów z Zambrowa - autor Janusz Kulesza.

W miniony piątek, 4 stycznia w Miejskiej Bibliotece Publicznej na ul. Wyszyńskiego, odbyła się promocja książeczki pt. "Starszy Brat" autorstwa Janusza Kuleszy, z ilustracjami Ireneusza Chylińskiego. Wydawcą publikacji jest Miejski Ośrodek Kultury w Zambrowie. Spotkanie z autorami przyciągnęło wielu miłośników kultury i historii Zambrowa. Obecni byli przedstawiciele samorządu lokalnego i sponsorzy, dzięki którym nowa książeczka Janusza Kuleszy mogła zostać wydana. Oprawę muzyczną zapewnił zespół ludowy Laskowianki. Każdy z gości otrzymał egzemplarz książeczki, z dedykacją autora.

Prezentacja nowej publikacji połączona była z wernisażem wystawy w Galerii MOK pt. „Kamienne Księgi”. Zarówno książeczka, jak i wystawa w całości poświęcone są historii Żydów mieszkających w Zambrowie od początku lat 60-tych XII w. Janusz Kulesza w nowej publikacji traktuje Żydów, jak naszych starszych braci w wierze. Zastanawia się „jacy byli”, „co po nich pozostało”. Opisuje to, co udało mu się dowiedzieć na podstawie wspomnieć Zambrowiaków oraz to, co udało mu się odczytać z bogatej symboliki macew znajdujących się na zambrowskim cmentarzu żydowskim.

Zambrowski kirkut powstał na początku XIX w., najstarsza macewa pochodzi z 1829 roku. Przez ponad 100 lat stanowił miejsce pochówku Żydów z Zambrowa i okolic. Znajdują się na nim zarówno kamienie narzutowe, jak i macewy posiadające przepiękną symbolikę. Do dziś zachowała się np. mogiła Gdala Tykocińskiego, właściciela pierwszego w Zambrowie kina Modern. Znawcy tematu, zambrowskie macewy określają jako wyjątkowo interesujące pod względem mistrzostwa w kształtowaniu kamieni, symboliki i ornamentyki. Niestety w chwili obecnej zambrowski kirkut jest zdewastowany, zarówno za sprawą upływu czasu, ale więcej – ludzkiej bezmyślności i wandalizmu.

- Zawsze ciekawiły mnie symbole umieszczone na macewach, do tego stopnia, że zacząłem interesować się kulturą żydowską. – powiedział Janusz Kulesza – Religia Mojżeszowa obejmowała wiele zakazów. Jednym z nich był zakaz umieszczania wizerunków ludzkich na kamieniach nagrobnych.

Stąd też narodziła się symbolika. Np. umieszczone dłonie w geście błogosławieństwa mówią, że jest tu pochowany żydowski kapłan, na nagrobkach rabinów umieszczano księgę, świecznik natomiast oznaczał miejsce pochówku kobiety. Symbol złamanego drzewa, czy tonącego okrętu oznaczał tragiczną śmierć osoby pochowanej w danym grobie. Wszystkie te symbole, zdaniem autorów wystawy Janusza Kuleszy i Ireneusza Chilińskiego „tworzą swoiste kamienne księgi”, stąd tytuł wystawy. Na wystawie, której wernisaż połączony był z prezentacją tomiku „Starszy Brat”, zobaczyć można zdjęcia i rysunki nagrobków z zambrowskiego kirkuta. Większość z nich jest opisana. Wystawa naprawdę „wciąga” i zmusza do refleksji. Można ją oglądać w Galerii MOK, w budynku Miejskiej Biblioteki Publicznej, ul. Wyszyńskiego w Zambrowie, od poniedziałku do piątku w godzinach otwarcia biblioteki. Wszyscy, którzy chcieliby odczytać przekazy umieszczone na tych swoistych „kamiennych księgach” powinni się pospieszyć, ponieważ wystawa czynna będzie tylko jeden tydzień. W imieniu artystów – zapraszamy do odwiedzania galerii. Wstęp wolny.

Poniżej zamieszczamy zbiór linków do wszystkich części zbioru opowiadań „Starszy Brat”, którego prezentacja odbyła się w miniony piątek. Opowiadania te, za zgodą autora, były publikowane na naszym Portalu jeszcze przed wydaniem w wersji papierowej.

STARSZY BRAT:
  • Cz. 1. Znak krzyża
  • Cz. 2. Święto Trąbek
  • Cz. 3. Szabas
  • Cz. 4. Pogrzeb
  • Cz. 5. Październik 1939
  • Cz. 6. Kromka chleba
  • Cz. 7. Luty 1942
  • Cz. 8. Cień synagogi
  • Cz. 9. Miłość i okupacja
  • Cz. 10 - Rozmowa z ojcem


    Osobom interesującym się historią naszego miasta oraz sympatykom ludowej twórczości Janusza Kuleszy, polecamy także dwie części zambrowskiego tryptyku: „Zapach mojego domu” oraz „Most do przeszłości”, które również za zgodą autora były przedrukowywane na łamach naszego Portalu.

    ZAPACH MOJEGO DOMU:
  • O tym jak powstało Miasto Zambrów
  • O tym, jak powstała nazwa Czerwony Bór
  • Legenda o Pysznym Janku
  • O dzikiej świni w Zambrowie
  • Ambasada
  • Kaplica na cmentarzu
  • Kara
  • Krajobraz po zamachu
  • O Henryku Chęcińskim
  • O Jankielu Manesie
  • O Tadeuszu Horochu
  • O tym, jak kobyła Baśka trafiła na bal weterynarzy
  • O tym, jak zginęła trybuna w Zambrowie
  • Opowieść Tadeusza Andrzeja Klimaszewskiego
  • Rok 1920
  • Święta Barbara

    MOST DO PRZESZŁOŚCI
  • Kiedy umiera człowiek, ginie biblioteka
  • Epizod
  • O wieżach z kościoła pod wezwaniem Świętej Trójcy
  • Ślub Raisy Jabłonki
  • W letni poranek
  • Włoski ślad w Zambrowie
  • Wacław von Horoch
  • August Kaüfman
  • Kino "Modern"
  • Kino "Słońce"
  • Gordon
  • Na zambrowskim rynku
  • Z historii 71 Pułku Piechoty
  • Spółdzielnia Mleczarska „Zambrowianka” w Zambrowie
  • Grzegorz Zawistowski






     
    Galeria zdjęć:
    Logowanie
    Jeśli chcesz obejrzeć zdjęcia w powiększeniu musisz się zalogować.

    Jeżeli nie posiadasz jeszcze swojuego loginu to zarejestruj się. Rejestracja jest całkowicie darmowa i zajmie kilka chwil.
    REKLAMA: